Threat hunting to proaktywny proces poszukiwania zagrożeń, które omijają istniejące narzędzia bezpieczeństwa. Obejmuje analizowanie danych, rozwijanie hipotez oraz ręczne badanie wzorców w celu zidentyfikowania podejrzanych lub złośliwych działań zanim spowodują one szkody.
Spis treści
Czym jest Threat Hunting?
Threat Hunting to proaktywna praktyka w zakresie cyberbezpieczeństwa, skupiająca się na identyfikowaniu zagrożeń, które unikają narzędzi automatycznego wykrywania. Zamiast czekać na alerty, Threat Hunting polega na aktywnym poszukiwaniu podejrzanych zachowań, słabych sygnałów lub anomalii, które mogą wskazywać na obecność atakującego w środowisku.
Threat Hunting zakłada, że naruszenia bezpieczeństwa mogą i zdarzają się, nawet w dobrze chronionych środowiskach. Łowcy analizują telemetrię z punktów końcowych, sieci, tożsamości i usług w chmurze, aby odkryć złośliwe działania, które mieszają się z normalnymi operacjami. Często obejmuje to wykrywanie nadużyć poświadczeń, technik living-off-the-land, ruchu lateralnego i mechanizmów trwałości, które nie wywołują tradycyjnych alertów.
W przeciwieństwie do automatycznego wykrywania, Threat Hunting opiera się na ludzkim rozumowaniu wspieranym danymi, analizą i informacjami o zagrożeniach. Z czasem skuteczny Threat Hunting skraca czas przebywania atakującego, poprawia logikę wykrywania i wzmacnia ogólną postawę bezpieczeństwa, wprowadzając wnioski z powrotem do operacji SOC i inżynierii wykrywania.
Dlaczego Threat Hunting jest ważny w cyberbezpieczeństwie
Atakujący stają się coraz lepsi w unikanie wykrycia. Używają technik takich jak malware bezplikowy, narzędzia zdalnego dostępu oraz nadużycie poświadczeń, aby wtopić się w legalne działania. Te metody często omijają tradycyjne systemy bezpieczeństwa.
Poleganie wyłącznie na alertach może pozostawić luki. Threat hunting zajmuje się tym problemem poprzez wczesne identyfikowanie zagrożeń, często zanim pojawią się wyraźne wskaźniki. W przeciwieństwie do reaktywnych metod opartych na alertach, threat hunting koncentruje się na ukrytych, trwałych technikach, które mogą nie uruchomić automatycznych obron.
W rezultacie, threat hunting skraca czas przebywania zagrożeń, ogranicza ich wpływ i pomaga organizacjom szybciej reagować. Ten efekt odzwierciedla fakt, że liczba organizacji stosujących formalne metodologie threat hunting wzrosła do 64% w 2024 roku, według badania SANs na temat threat hunting.
Threat Hunting vs. Reakcja na Incydenty
Threat hunting i reakcja na incydenty służą różnym celom:
- Threat hunting jest proaktywny. Polega na aktywnym poszukiwaniu oznak potencjalnego naruszenia na podstawie założeń lub słabych sygnałów.
- Reakcja na incydenty jest reaktywna. Zaczyna się po wykryciu naruszenia i koncentruje się na ograniczeniu, badaniu i odzyskiwaniu.
Oba mogą współpracować, ale podążają różnymi ścieżkami czasowymi. Hunting, na przykład, może odkryć incydenty zanim uruchomią alerty, umożliwiając wcześniejszą interwencję. Kiedy pojawi się problem, który threat hunting przegapił, ramy reakcji na incydenty wkraczają po naruszeniu.
Threat Hunting vs. Threat Intelligence
Threat intelligence dostarcza kontekstu do bezpieczeństwa. Obejmuje dane o znanych zagrożeniach, takich jak ransomware czy szczepy malware.
Threat hunting, z drugiej strony, stosuje te informacje do środowisk live. Szuka oznak, że podobne zachowania rozwijają się wewnątrz organizacji.
Chociaż są oddzielne, te dwie dyscypliny wzmacniają się nawzajem. Dojrzałe zespoły SOC używają threat intelligence do kierowania polowaniami, a w zamian threat hunting może identyfikować nowe zagrożenia do zasilania platform intelligence.
Metodologie Threat Hunting
Threat Hunting zazwyczaj podąża za ustrukturyzowanym podejściem.
Polowanie oparte na hipotezach
W polowaniu opartym na hipotezach, analitycy zaczynają od założenia dotyczącego potencjalnej złośliwej działalności. Na przykład „Atakujący może używać skradzionych poświadczeń do poruszania się lateralnie w systemach finansowych.” Łowca następnie przeszukuje odpowiednie źródła danych, aby sprawdzić lub obalić hipotezę. To podejście jest ustrukturyzowane, powtarzalne i dobrze nadaje się dla organizacji z silną telemetrią i doświadczonymi analitykami.
Polowanie oparte na inteligencji
Polowanie oparte na inteligencji jest kierowane przez zewnętrzne lub wewnętrzne informacje o zagrożeniach. Łowcy wykorzystują raporty dotyczące aktywnych przeciwników, kampanii malware lub technik ataków, aby szukać powiązanych zachowań w swoim środowisku. Ta metodologia pomaga organizacjom skupić się na istotnych zagrożeniach i dostosowuje wysiłki łowieckie do rzeczywistej aktywności atakujących.
Polowanie oparte na analizie
Polowanie oparte na analizie polega na analizie statystycznej, tworzeniu bazowych linii i analizie zachowań w celu wyłaniania anomalii. Zamiast zaczynać od konkretnej hipotezy, łowcy badają odchylenia od normalnej aktywności, takie jak nietypowe czasy logowania, anomalne transfery danych lub rzadkie uruchomienia procesów. To podejście jest skuteczne w odkrywaniu nieznanych lub nowych zagrożeń.
Polowanie sytuacyjne lub reaktywne
Polowanie sytuacyjne jest wywoływane przez wydarzenia takie jak nowe podatności, publiczne ujawnienia naruszeń lub zmiany w krajobrazie zagrożeń. Na przykład, łowcy mogą proaktywnie szukać aktywności eksploatacyjnej po ogłoszeniu krytycznej luki w zabezpieczeniach. Choć z natury reaktywne, to podejście jest nadal proaktywne w porównaniu do tradycyjnej odpowiedzi opartej na alertach.
Wskaźniki Ataku vs. Wskaźniki Kompromitacji
Threat Hunting często koncentruje się na dowodach behawioralnych zamiast statycznych wskaźników.
- Wskaźniki kompromitacji (IOC) to artefakty związane z znanymi atakami, takie jak hashe złośliwych plików, adresy IP lub nazwy domen. Choć przydatne do wykrywania, IOC często mają krótki okres przydatności i są łatwe do zmiany przez atakujących.
- Wskaźniki ataku (IOA) koncentrują się na zachowaniach i technikach atakujących. Przykłady obejmują podejrzane użycie PowerShell, nietypowe podnoszenie uprawnień lub nietypowe wzorce uwierzytelniania. IOA są szczególnie cenne w Threat Hunting, ponieważ identyfikują, jak działają atakujący, zamiast konkretnych narzędzi, które używają.
Skuteczny Threat Hunting priorytetowo traktuje IOA, ponieważ są one bardziej odporne na unikanie i lepiej dostosowane do nowoczesnych technik ataku.
Techniki Threat Hunting
Techniki Threat Hunting opisują, jak analitycy badają dane w celu odkrycia zagrożeń.
- Analiza TTP
Łowcy analizują taktyki, techniki i procedury przeciwników, korzystając z frameworków takich jak MITRE ATT&CK. To pozwala zespołom systematycznie szukać znanych zachowań ataków w całym środowisku. - Wykrywanie anomalii
Ta technika koncentruje się na identyfikacji aktywności, które odbiegają od ustalonych bazowych linii. Przykłady obejmują rzadkie uruchomienia komend, nietypowy dostęp do danych lub nietypowe wzorce logowania dla konkretnego użytkownika lub systemu. - Korelacja czasowa
Atakujący często wykonują działania na przestrzeni czasu, aby uniknąć wykrycia. Korelacja czasowa łączy powiązane zdarzenia z różnych punktów końcowych, tożsamości i sieci, aby ujawnić łańcuchy ataków, które inaczej wyglądałyby na nieszkodliwe, gdy są analizowane osobno. - Analiza kontekstu domenowego i biznesowego
Łowcy stosują wiedzę o operacjach biznesowych, aby odróżnić legalne działania od podejrzanych zachowań. Zrozumienie, jak normalnie działają systemy i użytkownicy, jest kluczowe dla dokładnego Threat Hunting.
Narzędzia Threat Hunting
Narzędzia Threat Hunting dostarczają niezbędnej widoczności i możliwości analitycznych, aby wspierać dochodzenia.
Platformy SIEM
SIEM centralizują logi z całego środowiska i umożliwiają zapytania, korelacje i analizy osi czasu. Często są punktem wyjścia dla działań Threat Hunting.
Platformy XDR
Rozwiązania XDR korelują telemetrię z punktów końcowych, e-maili, chmury, tożsamości i warstw sieci. Ta widoczność międzydomenowa pomaga ujawniać złożone wzorce ataków i redukować ślepe punkty dochodzeń.
Platformy wywiadu o zagrożeniach
Te narzędzia dostarczają kontekstu dotyczącego przeciwników, malware i kampanii. Łowcy wykorzystują wywiad, aby kierować hipotezami i priorytetyzować dochodzenia.
Narzędzia skryptowe i inżynieria wykrywania
Narzędzia takie jak YARA i Sigma pozwalają łowcom tworzyć niestandardowe logiki wykrywania i zapytania, które można ponownie wykorzystać w ich środowisku.
Źródła danych Threat Hunting
Skuteczne polowanie zależy od dostępu do wysokiej jakości danych, w tym telemetrii z punktów końcowych, ruchu sieciowego, logów tożsamości i rejestrów audytowych chmury. Głębokość i retencja tych danych bezpośrednio wpływają na skuteczność polowania.
Platformy takie jak Trend Vision One oferują zintegrowany dostęp do tych źródeł danych, umożliwiając analitykom szybkie obracanie się i badanie zagrożeń w różnych warstwach.
Przykłady i studia przypadków threat hunting
Nadużycie poświadczeń w Microsoft 365
Globalna firma logistyczna zauważyła nietypowe wzorce logowania w Microsoft 365. Łowcy zagrożeń użyli filtrowania opartego na lokalizacji i logów audytowych, aby prześledzić do konta partnera, które zostało skompromitowane. Konto zostało użyte do wysyłania wewnętrznych e-maili phishingowych.
Techniki "Living-Off-the-Land" w środowiskach przedsiębiorstw
W ostatnim przypadku badania threat hunting przez Trend Micro, łowcy zagrożeń badali trwałą aktywność wiersza poleceń na kilku endpointach o wysokich uprawnieniach. Analiza wykazała nadużycie narzędzi legitnych, takich jak PowerShell i WMI, do ustanowienia backdoorów bez zrzucania plików.
Ta technika, znana jako "living off the land", jest zaprojektowana do unikania wykrycia przez oprogramowanie zabezpieczające. Pozostaje jednym z najczęstszych wyzwań w wykrywaniu zagrożeń w przedsiębiorstwach.
Kompromitacja łańcucha dostaw
Klient Trend Micro Vision One zidentyfikował anomalne żądania DNS związane z zaufanym dostawcą zewnętrznym. Głębsza inspekcja wykazała, że środowisko dostawcy zostało skompromitowane i było używane do ruchów lateralnych.
Jak zbudować framework Threat Hunting
Framework Threat Hunting dostarcza ustrukturyzowanego podejścia do proaktywnego identyfikowania zagrożeń, które unikają automatycznego wykrywania. Zamiast polegać na ad hoc dochodzeniach, zdefiniowany proces Threat Hunting zapewnia, że polowania są powtarzalne, mierzalne i dostosowane do ryzyka organizacyjnego.
Poniższy cykl życia Threat Hunting pokazuje, jak zespoły bezpieczeństwa mogą zbudować i operacjonalizować skuteczny framework Threat Hunting.
Krok 1: Zdefiniowanie hipotezy Threat Hunting
Każde polowanie zaczyna się od jasnej hipotezy. Jest to weryfikowalne założenie dotyczące możliwej złośliwej działalności, oparte na wywiadzie o zagrożeniach, znanych technikach atakujących, ryzyku środowiskowym lub niedawnych incydentach.
Na przykład, hipoteza może skupiać się na nadużyciach poświadczeń w środowiskach chmurowych lub ruchu lateralnym za pomocą wbudowanych narzędzi administracyjnych. Skuteczne hipotezy są konkretne, działające i mapowane na frameworki zachowań przeciwników, takie jak MITRE ATT&CK.
Krok 2: Zdefiniowanie i przygotowanie odpowiednich danych
Po zdefiniowaniu hipotezy, analitycy identyfikują źródła danych niezbędne do jej zweryfikowania. Dane Threat Hunting mogą obejmować telemetrię z punktów końcowych, logi uwierzytelniania, ruch sieciowy, aktywność DNS lub rejestry audytowe chmury.
Definiowanie zakresu zapewnia, że dochodzenia koncentrują się na odpowiednich systemach i okresach. Analitycy również weryfikują jakość, pokrycie i retencję danych, aby uniknąć luk, które mogą osłabić wnioski.
Krok 3: Dochodzenie i pivotowanie przez telemetrię
Podczas fazy dochodzeniowej, łowcy analizują dane za pomocą zapytań, filtrów behawioralnych i technik korelacji. Gdy zostanie zidentyfikowana podejrzana aktywność, analitycy pivotują do powiązanych sygnałów, takich jak powiązane konta, procesy lub połączenia sieciowe.
Threat Hunting jest z natury iteracyjny. Początkowe wyniki często prowadzą do nowych pytań, rozszerzonego zakresu lub udoskonalonych hipotez, gdy pojawiają się wzorce.
Krok 4: Walidacja wyników i ocena wpływu
Łowcy określają, czy dowody wspierają lub obalają pierwotną hipotezę. Jeśli zostanie potwierdzona złośliwa aktywność, analitycy oceniają zakres zagrożenia, identyfikują dotknięte zasoby i oceniają trwałość oraz ruch atakującego.
Jeśli nie zostaną znalezione dowody wspierające, hipoteza może zostać udoskonalona lub udokumentowana jako wynik negatywny, co nadal przyczynia się do organizacyjnego zrozumienia i dojrzałości wykrywania.
Krok 5: Eskalacja i odpowiedź na potwierdzone zagrożenia
Potwierdzone zagrożenia są eskalowane do zespołów odpowiedzi na incydenty z pełnym kontekstem. Obejmuje to oś czasu, dotknięte systemy, techniki atakujących i zalecane działania naprawcze.
Jasne ścieżki eskalacji zapewniają, że wyniki Threat Hunting szybko przechodzą do remediacji, skracając czas przebywania i ograniczając potencjalny wpływ.
Krok 6: Wprowadzanie wniosków do wykrywania i telemetrii
Jeden z najważniejszych kroków w frameworku Threat Hunting to informacja zwrotna. Zachowania zidentyfikowane podczas polowań są tłumaczone na nowe logiki wykrywania, analizy lub reguły alertów w platformach SIEM, XDR lub EDR.
Polowania również ujawniają luki w widoczności, wymagając ulepszeń w zbieraniu logów, telemetrii lub wdrażaniu sensorów.
Krok 7: Dokumentowanie wyników i udoskonalanie procesu
Każde polowanie powinno być dokumentowane, w tym hipoteza, źródła danych, kroki dochodzeniowe, wyniki i wyciągnięte wnioski. Analiza retrospektywna pozwala zespołom zastosować nową logikę wykrywania do historycznych danych, odkrywając pominiętą aktywność lub przedłużony czas przebywania.
Z czasem ten cykl ciągłego doskonalenia wzmacnia framework Threat Hunting, poprawia pokrycie wykrywania i dostosowuje proaktywne polowania do ewoluujących technik atakujących.
Jak zacząć z Cyber Threat Hunting
Na początek, skoncentruj się najpierw na widoczności:
- Zidentyfikuj priorytetowe zasoby (np. finanse, zarząd, infrastruktura krytyczna)
- Upewnij się, że logowanie jest włączone na endpointach, tożsamości i chmurze
- Zaczynaj od jednej hipotezy na tydzień
- Używaj ATT&CK do kierowania wyszukiwaniami opartymi na technikach
- Rejestruj wyniki i udoskonalaj zapytania z czasem
Proaktywne oprogramowanie threat hunting Trend Micro
Trend Micro Vision One oferuje zaawansowane możliwości threat hunting:
- Telemetrię cross-layer z endpointów, e-maili, chmury i sieci
- Automatyczne mapowanie do technik MITRE
- Oceny ryzyka do priorytetyzacji zagrożeń
- Zintegrowaną threat intelligence dla kontekstu
- Narzędzia wyszukiwania i pivotowania do proaktywnych badań
Wspiera zespoły bezpieczeństwa w wykrywaniu ukrytych ataków, skracaniu czasu przebywania i odkrywaniu zagrożeń zanim się nasilą.
Często zadawane pytania (FAQ)
Czym jest threat hunting w cyberbezpieczeństwie?
Threat hunting to proaktywny proces poszukiwania zagrożeń, które omijają automatyczne narzędzia bezpieczeństwa, wykorzystując ręczne badania i testowanie hipotez.
Czym zajmuje się łowca zagrożeń?
Łowca zagrożeń aktywnie wykrywa, analizuje i neutralizuje cyberzagrożenia w sieciach, zapobiegając naruszeniom i wzmacniając bezpieczeństwo.
Czym threat hunting różni się od reakcji na incydenty?
Threat hunting jest proaktywny i odbywa się przed potwierdzeniem incydentu; reakcja na incydenty jest reaktywna i zaczyna się po wykryciu.
Czym threat hunting różni się od threat intelligence?
Threat intelligence dostarcza danych o znanych zagrożeniach; threat hunting stosuje tę intelligence do identyfikacji podejrzanej aktywności w środowiskach live.
Co to jest hipoteza w threat hunting?
- Hipoteza to wykształcone założenie używane do kierowania badaniem, takie jak wykrywanie ruchu lateralnego w określonym segmencie sieci.
Czym są Wskaźniki Ataku (IOA) vs. Wskaźniki Kompromitacji (IOC)?
IOA koncentrują się na zachowaniach i taktykach; IOC to dowody kryminalistyczne przeszłych ataków, takie jak hashe plików czy adresy IP.
Jakie narzędzia są używane w threat hunting?
Narzędzia obejmują SIEM, platformy XDR, feedy threat intelligence i narzędzia skryptowe jak YARA czy Sigma.
Jakie źródła danych wspierają skuteczny threat hunting?
- Przydatne dane obejmują telemetrię endpointów, logi sieciowe, rejestry tożsamości i ścieżki audytu w chmurze.
Czy możesz podać rzeczywiste przykłady threat hunting?
- Przykłady obejmują wykrywanie skompromitowanych kont Microsoft 365, nadużywanie PowerShell do trwałości i ataki na łańcuch dostaw związane z dostawcami.
Jak organizacje mogą zbudować framework threat hunting?
- Ustanawiając role, definiując powtarzalne przepływy pracy i dostosowując się do frameworków takich jak MITRE ATT&CK i NIST.
Jaką rolę odgrywa Trend Micro Vision One w threat hunting?
- Oferuje telemetrię cross-layer, automatyczne wykrywanie, mapowanie MITRE i badania bogate w kontekst, aby wspierać łowców zagrożeń.